Title: A Comparative Analysis of Jaimini’s Arudha Pada Theory and the Khaggavisāṇa Sutta Commentary: Towards a Synthesized Theory of "Projected Identity and Ontological Liberation."
Abstract:
මෙම පර්යේෂණ පත්රිකාව මගින් ජෛමිණි ඉසිවරයාගේ උපදේශ සූත්රවල දැක්වෙන 'ආරූඪ පාද' (Arudha Pada) සංකල්පය සහ පාලි සූත්ර පිටකයේ ඛග්ගවිසාන සූත්ර අටුවා විග්රහය අතර පවතින අන්තර්-සම්බන්ධතාව විමර්ශනය කෙරේ. ආරූඪ පාදය මගින් පුද්ගලයෙකුගේ සමාජීය ප්රක්ෂේපණය (Social Projection) සහ මායාවී අනන්යතාව විග්රහ කරන අතර, ඛග්ගවිසාන සූත්රය මගින් එම සමාජීය බැඳීම්වලින් මිදී ලබන ඒකචාරී විවේකය (Ontological Isolation) අවධාරණය කරයි. මෙම අධ්යයනය මගින් "ආරූඪ-විවේක සමතුලිතතා න්යාය" (Theory of Arudha-Viveka Equilibrium) නමින් නව ප්රවේශයක් හඳුන්වා දෙන අතර, එමගින් බාහිර ප්රතිරූපය සහ අභ්යන්තර යථාර්ථය අතර පවතින පරතරය ආගමික හා ජ්යෝතිෂමය දෘෂ්ටිකෝණයකින් විශ්ලේෂණය කරයි.
1. හැඳින්වීම (Introduction)
පුරාණ භාරතීය චින්තනය තුළ පුද්ගලයා යනු ස්ථිතික ඒකකයක් නොව, විවිධ ස්ථරයන්ගෙන් සැදුම්ලත් සංකීර්ණ ව්යුහයකි. ජෛමිණිගේ පූර්ව මීමංසා සම්ප්රදායට නෑකම් කියන 'උපදේශ සූත්ර' (Upadesha Sutras) මගින් භෞතික ලෝකය තුළ පුද්ගලයා "පෙනෙන ආකාරය" (Perception) ගණිතමය ලෙස විග්රහ කරයි. අනෙක් අතට, බුදුදහමේ 'ඛග්ගවිසාන සූත්රය' (Sutta Nipata) මගින් පෙන්වා දෙන්නේ එම පෙනෙන ලෝකය සහ ඒ ආශ්රිත සබඳතා දුකෙහි මූලයන් බවයි.
2. ජෛමිණි ආරූඪ පාද විග්රහය (The Mechanics of Arudha)
ජෛමිණි සූත්රයන්ට අනුව, ආරූඪය යනු යම් භාවයක (House) ග්රහයා සිටින දුර ප්රමාණය, එම ග්රහයාගේ සිට නැවත ඉදිරියට ගණනය කිරීමෙන් ලැබෙන ස්ථානයයි.
> Sutra: “Yavad Isasrayam Padam Rkshanam” (Jaimini Sutras 1.1.30)
> (භාවාධිපතියා සිටින දුර ප්රමාණයම තවදුරටත් ගණනය කිරීමෙන් ආරූඪය ලැබේ.)
>
මෙය සංකේතාත්මකව පෙන්වා දෙන්නේ සත්යය (Lagna) සහ එහි ප්රතිබිම්භය (Arudha) අතර පවතින පරතරයයි. ආරූඪය යනු ලෝකය ඔබව දකින "කන්නාඩියයි".
3. ඛග්ගවිසාන සූත්ර අටුවා විග්රහය (The Khaggavisāṇa Perspective)
ඛග්ගවිසාන සූත්රය (කඟවේණාගේ අඟක් මෙන් තනිව හැසිරීම) මගින් අවධාරණය කරන්නේ සමාජීය සංස්කෘතීන් (Social Constructs) සහ බැඳීම්වලින් මිදීමයි. එහි අටුවා විග්රහය (Paramatthajotikā) පෙන්වා දෙන්නේ 'සංසග්ග' (සමීප බව) නිසා ඇතිවන මායාවයි.
> Gatha: “Samsagga-jātassa bhavanti snehā, snehanvayaṁ dukkhamidaṁ sambhoti...” (Sn 1.3)
> (ඇසුරු කරන්නාට ස්නේහය උපදී, ස්නේහය අනුව මෙම දුක හටගනී.)
>
4. සංසන්දනාත්මක විශ්ලේෂණය සහ නව න්යාය (Comparative Synthesis)
මෙම ප්රවේශයන් දෙකම එකඟ වන මූලික කරුණක් වන්නේ "බාහිර ලෝකය යනු මායාවී ප්රක්ෂේපණයක්" යන්නයි.
Theory: The Arudha-Viveka Equilibrium (AVE Theory)
මෙම නව න්යාය මගින් පර්යන්ත කරුණු තුනක් ඉදිරිපත් කරයි:
* The Maya of Image (ප්රතිරූප මායාව): ජෛමිණිගේ ආරූඪය යනු ඛග්ගවිසාන සූත්රය ප්රතික්ෂේප කරන 'සංසග්ගය' (සබඳතාව) සඳහා පදනමයි. මිනිසුන් බැඳෙන්නේ සැබෑ පුද්ගලයා සමඟ නොව, ඔහුගේ ආරූඪය (Image) සමඟයි.
* The Reflection Gap (ප්රතිවර්තන පරතරය): ලග්නය (Reality) සහ ආරූඪය (Image) අතර පරතරය වැඩි වන තරමට පුද්ගලයා මානසික අසමතුලිතතාවයට පත් වේ. ඛග්ගවිසාන සූත්රය යෝජනා කරන්නේ මෙම පරතරය නැති කිරීම සඳහා බාහිර ප්රක්ෂේපණයෙන් (Arudha) ඉවත් වී 'විවේකය' (Viveka) කරා ගමන් කිරීමයි.
* Functional Isolation (ක්රියාකාරී හුදකලාව): මෙම න්යාය අනුව, සාර්ථක පුද්ගලයා යනු තම ආරූඪය ලෝකය තුළ ක්රියාත්මක වීමට ඉඩ හරින අතරම, අභ්යන්තරයෙන් කඟවේණෙකු මෙන් හුදකලාව (Detached) සිටින පුද්ගලයාය.
5. නිගමනය (Conclusion)
ජෛමිණිගේ ආරූඪ පාද විග්රහය "ලෝකය ක්රියා කරන ආකාරය" පිළිබඳ භෞතික විද්යාවක් (Physics of Perception) සපයන අතර, ඛග්ගවිසාන සූත්රය එම ක්රියාවලියෙන් මිදීමේ විද්යාව (Metaphysics of Liberation) සපයයි. මෙම දෙකෙහි එකතුවෙන් ගොඩනැගෙන නව න්යාය, නවීන මනෝවිද්යාවේ 'Identity Crisis' සහ 'Social Masking' පිළිබඳ ගැටලුවලට පෞරාණික විසඳුම් ලබා දෙයි.
ශාස්ත්රීය ආශ්රිත ග්රන්ථ (References)
* Jaimini, M. (1997). The Upadesha Sutras of Jaimini (K.N. Rao, Trans.). Vani Publications.
* Bodhi, B. (2017). The Sutta Nipata: An Ancient Collection of the Buddha's Discourses. Wisdom Publications.
* Frawley, D. (1992). Astrology of the Seers: A Guide to Vedic Astrology. Lotus Press.
* Ñāṇamoli, B. (1991). The Illustrator of Ultimate Meaning (Paramatthajotikā). Pali Text Society.
