Thursday, January 22, 2026

Comparative Table: Sudarśana Chakra & Ārūḍha Pada සුදර්ශන චක්‍ර හා ආරූඪ පාද භාවිතය ගැන සහසම්බන්ධතා ප්‍රවේශයක්


1. මූලික න්‍යාය ස්ථාවරය

මාතෘකාව Classical Śāstra Sanjay Rath P.V.R. Narasimha Rao
Sudarśana Chakra නාමයෙන් සෘජු විධානයක් නැත; Lagna–Candra–Sūrya ත්‍රිත්වය වෙන්ව භාවිත Explicitly taught as multi-reference interpretative tool Explicitly taught as reference-frame method
Ārūḍha Pada Jaimini system තුළ පමණක්; perception/māyā Central predictive pillar Strictly perception / projection layer
දෙක එකට mix කිරීම කිසිම classical injunction නැත Implicit / intuitive Explicitly discouraged

2. Sudarśana Chakra – අර්ථකථන ස්වභාවය

කරුණ Classical Rath Rao
Chart type Separate charts (Lagna, Moon, Sun) Unified karmic lens Same chart, different observers
Philosophical basis Deha–Mana–Ātmā doctrine Dharma-centric Physics-style reference frames
Use case Event analysis Karma + destiny Diagnosis of reality

📌 Rao: “Not a new chart; only a change of coordinates.”


3. Ārūḍha Pada – අර්ථකථන ස්වභාවය

කරුණ Classical Rath Rao
Core meaning Prati-rūpa (reflection) Manifested reality Illusion / perception
Truth value Mithyā Mixed (sometimes treated as real) Explicitly non-real
Main applications Status, fame, marriage image Politics, power, destiny Public narrative only

📌 Rao: “Ārūḍha does not show what is happening, only what appears to be happening.”


4. Sudarśana × Ārūḍha Integration

Aspect Classical Rath Rao
Formal rule ❌ None ❌ None ❌ None
Practical integration ✔️ (interpretative) ❌ (methodological)
Sequential use Sometimes ✔️ Strongly emphasized
Risk awareness Not discussed Minimal Explicit warnings

📌 Key Rao Position:

“Mixing perception with reference-frame analysis leads to diagnostic errors.”


5. Predictive Methodology

Stage Classical Rath Rao
Step 1 Lagna / Moon / Dasha Sudarśana + KC Sudarśana (L/M/S)
Step 2 Supporting yogas Arudha overlays Event confirmation
Step 3 Public outcome Only then Arudha

➡️ Rao insists on SEQUENCE, not FUSION


6. Software / Computational Evidence

Feature Rath tradition Rao (Jagannatha Hora)
Sudarśana Chakra Conceptual Explicit module
Arudha calculations Used intuitively Separate, isolated module
Combined computation Practitioner-dependent ❌ Not implemented

📌 Software architecture itself reflects Rao’s philosophy.


7. Epistemological Classification

System Knowledge Layer
Sudarśana Chakra Satya (what is)
Ārūḍha Pada Mithyā (what appears)
Rath approach Layer-blending
Rao approach Layer-separation

8. Academic Safety Assessment

Usage context Safe with Rao Safe with Rath
University syllabus ✔️ Yes ⚠️ Needs caveats
Journal article ✔️ With citations ⚠️ Interpretative
Computational model ✔️
Intuitive counseling ⚠️ ✔️

Scholarly Summary

Classical jyotiṣa does not prescribe an explicit integration of Sudarśana Chakra and Ārūḍha Pada. While modern practitioners such as Sanjay Rath employ an intuitive, layered synthesis of these tools, P.V.R. Narasimha Rao maintains a strict methodological separation. For Rao, Sudarśana Chakra functions as a reference-frame technique revealing objective karmic reality, whereas Ārūḍha Pada represents māyā—the projected or perceived image of that reality. Consequently, Rao allows only a sequential, post-diagnostic use of Ārūḍha, explicitly cautioning against its integration within Sudarśana analysis.

 මෙම කොටස සිංහලට පරිවර්තනය මෙසේය:


---


පාරම්පරික ජ්‍යෝතිෂයෙහි Sudarśana Chakra සහ Ārūḍha Pada එකට සෘජුව එකතු කිරීමක් නියම කරන්නේ නැත. වර්තමානයේ ආචාර්ය සන්ජය රාත් වැනි අය උපකරණ සංකීර්ණව, ස්වභාවිකව හා පටලවන ආකාරයෙන් එකට ගන්නා අතර, P.V.R. නරසිම්හ රාවෝ දැඩි ක්‍රමවේදී වෙන්කිරීමක් පවත්වා ගනී. රාවෝගේ අදහස අනුව Sudarśana Chakra යනු කර්මීය යථාර්ථය නිරාවරණය කරන සංකේත-සඳර්භ ක්‍රමවේදයකි. එයට විරුද්ධව Ārūḍha Pada යනු මායා—එනම් එම යථාර්ථයේ ප්‍රතිරූපය හෝ දෘශ්‍යමාන රූපයයි. එබැවින්, රාවෝ Ārūḍha භාවිතය අනුක්‍රමිකව, පශ්චාත්-රෝග විනිශ්චය පසුකාලීනව පමණක් අවසර දී, Sudarśana විශ්ලේෂණය තුළ එය එකතු කිරීම පිළිබඳව පැහැදිලිව අවවාද කරයි.

© M. M. Rohana Wasantha +94-71-4161082

Sunday, January 4, 2026

අධිමාස පතනය හා සිද්ධාන්ත

ඉතා සරලව කියන්නේ: අධිමාසය පතන ආරම්භක ස්ථානය සූර්ය–චන්ද්‍ර ගති අතර වෙනස මත තීරණය වෙයි. සූර්ය සිද්ධාන්තය, පරාශර සිද්ධාන්තය, යවනාචාර්ය හා සත්‍යාචාර්ය සියල්ලම කියන්නේ, සූර්ය සංක්‍රාන්ති (රාවි ගති) නොපැමිණි චන්ද්‍ර මාසය අධිමාසය බවයි. එනම්, ආරම්භක නියමය ලෙස සූර්ය සංක්‍රාන්ති නොපැමිණි මාසය අධිමාසය ලෙස සලකයි.  

---

📜 අධිමාස පතනයේ ආරම්භක නියමය 
- සූර්ය සිද්ධාන්තය: සූර්ය වර්ෂය හා චන්ද්‍ර වර්ෂය අතර වෙනස ගණනය කරයි. සූර්ය සංක්‍රාන්ති නොපැමිණි මාසය අධිමාසය ලෙස සලකයි.  
- පරාශර සිද්ධාන්තය: සූර්ය–චන්ද්‍ර සන්ධි නොපැමිණි මාසය අධිමාසය.  
- යවනාචාර්ය: ග්‍රීක–ඉන්දියානු ගණිතය මත, නියමය එකමයි—සූර්ය සංක්‍රාන්ති නොපැමිණි මාසය අධිමාසය.  
- සත්‍යාචාර්ය: සරල නියමය—සූර්ය සංක්‍රාන්ති නොපැමිණි මාසය අධිමාසය.  

---

🔢 උදාහරණ ගණනය
1. චන්ද්‍ර මාසය ≈ 29.53 දින  
2. 12 චන්ද්‍ර මාස = 354.36 දින  
3. සූර්ය වර්ෂය = 365.24 දින  
➡️ වෙනස ≈ 10.88 දින  

මෙම වෙනස එකතු වෙමින් ~32–33 මාසයකට පසු ≈ 1 සූර්ය සංක්‍රාන්ති නොපැමිණි මාසයක් ඇතිවෙයි.  
👉 එය අධිමාසය ලෙස සලකයි.  

---

🌿 රටාව
- අධිමාසය ~32–33 මාසයකට එක් වරක් පතනවා.  
- ආරම්භක නියමය: සූර්ය සංක්‍රාන්ති නොපැමිණි මාසය.  
- උදාහරණයක්: 2023 ජූලි–අගෝස්තු අතර අශාඪ අධිමාසය පතනය එක්වන ලදී.  



📚 නියමය සහ ආරම්භක ස්ථානය
- සූර්ය සිද්ධාන්තය: සූර්ය සංක්‍රාන්ති නොපැමිණි චන්ද්‍ර මාසය අධිමාසය.  
- පරාශර, යවනාචාර්ය, සත්‍යාචාර්ය: එකම නියමය – සූර්ය සංක්‍රාන්ති නොපැමිණි මාසය අධිමාසය.  
- ආරම්භක ස්ථානය: සූර්ය සංක්‍රාන්ති නොපැමිණි මාසය (උදාහරණයක් ලෙස, 2023 ජූලි–අගෝස්තු අශාඪ අධිමාසය).  

---

📚 Reference:
- English translation of the Surya Siddhanta and Siddhanta Siromani (1861)  
- Translation of the Surya Siddhanta (1861, Calcutta edition)  
- Surya Siddhanta – Wikipedia overview  

© M. M. Rohana Wasantha

අධිමාස පතනය සහ විද්වත් මත පිළිබඳ අදහසක්...

අධිමාසය ගණනය කිරීමේ සරල නියමය:  
අධිමාසය (අධිකමාසය) යනු සෞර වර්ෂය (365 දින) සහ චන්ද්‍ර වර්ෂය (354 දින) අතර ඇති 11 දිනක අසමතුලිතතාවය නිසා අවුරුද්ද සම කිරීම සඳහා එක් කරන අමතර මාසයකි. සරල නියමය නම්:  

- සෞර වර්ෂය = 365 දින  
- චන්ද්‍ර වර්ෂය = 354 දින  
- අසමතුලිතතාව = 11 දින  
- අවුරුදු 3කින් → ≈ 33 සෞරමාස = 34 චන්ද්‍රමාස  
- එම අමතර මාසය = අධිමාසය  

---

🧮 සරල සූත්‍රය (Practical Formula)
ඉතා සරලව ගණනය කළ හැක්කේ මෙසේය:  

\[
අධිමාසය = \text{එක් සෞරමාසයකදී සංක්‍රාන්ති නොවූ චන්ද්‍රමාසය}
\]

- සංක්‍රාන්ති (Surya Sankranti) = හිරු රාශියක් (30°) හැරීම.  
- එක් චන්ද්‍රමාසය තුළ හිරු රාශියක් නොහැරේ නම් → එම මාසය අධිමාසය ලෙස සලකයි.  

---

📜 ඍෂි භාෂිත මූලාශ්‍ර
උපනිෂත්, සූර්‍ය්‍යසිද්ධාන්ත, බ්‍රහ්මසිද්ධාන්ත ආදී ගණිත–ආගමික මූලාශ්‍රවලින් අධිමාසය පිළිබඳ නියමය පැහැදිලිව දක්වයි:  

- “චෛත්‍රෙ මාසි ජගද් බ්‍රහ්මා…” යන බ්‍රහ්මසිද්ධාන්ත වාක්‍යය අනුව, ලොව නිර්මාණය වූයේ බක්මස පුරපසළොස්වක දවසේ යැයි කියයි.  
- මෙයින් පූර්ණිමාන්ත ක්‍රමය මූලික බව පෙන්වයි.  
- අග්ගඤ්ඤ සූත්‍ර අර්ථකථා තුළ ද, පුරපසළොස්වක මූලික කරගත් ව්‍යවහාරය දැක්වෙන නිසා, අධිමාසය හැරීමේ න්‍යාය පූර්ණිමාන්ත ක්‍රමය මත ගොඩනගා ඇත.  

---

📖 නරසිම්හ රාවෝගේ විශ්ලේෂණය
- නරසිම්හ රාවෝ (Narasimha Rao) තම Jyotisha Granthas විග්‍රහයන්හිදී කියන්නේ:  
  - අධිමාසය = “අසංක්‍රාන්ති මාසය”.  
  - එනම්, එක් චන්ද්‍රමාසය තුළ Surya Sankranti නොවූ විට → අධිමාසය.  
  - ඔහුගේ විග්‍රහය අනුව, අධිමාසය ≈ අවුරුදු 32.5කින් 11 වරක් පැමිණේ.  
  - මෙය Metonic cycle (19 years) හා සම්බන්ධ කරයි.  

---

📖 සංජේරාත්ගේ විශ්ලේෂණය
- සංජේරාත් (Sanjerat) විසින් සිදු කළ විශ්ලේෂණය අනුව:  
  - අධිමාසය ගණනය කිරීමේදී පූර්ණිමාන්ත හා අමාන්ත ක්‍රම දෙකම භාවිතා කළ හැකි නමුත් ආගමික වශයෙන් පූර්ණිමාන්ත ක්‍රමය උචිතය.  
  - ඔහුගේ විග්‍රහය අනුව, අධිමාසය = 2–3 අවුරුද්දකට එක් වරක් පැමිණෙන නියමිත ගණිතමය සංකල්පයකි.  
  - අධිමාසය හැරීම නොකළහොත්, වෙසක් පොහොය වැනි ආගමික උත්සව සෞර–චන්ද්‍ර ගැටුම නිසා වෙනස් වේ.  

සරල අදහස වන්නේ
අධිමාසය ගණනය කිරීමේ සරල නියමය නම්:  
එක් චන්ද්‍රමාසය තුළ හිරු (Surya) නව රාශියකට සංක්‍රමණය නොකළ විට එම මාසය අධිමාසය (අමතර මාසය) ලෙස සලකයි. මෙය සෞර වර්ෂය (365 දින) සහ චන්ද්‍ර වර්ෂය (354 දින) අතර ඇති 11 දිනක අසමතුලිතතාවය නිසා අවුරුදු 2.5–3කින් එක් වරක් සිදු වේ.  

---

📜 ඍෂි භාෂිත මූලාශ්‍ර
- සූර්‍ය්‍යසිද්ධාන්තය:  
  - සෞර වර්ෂය = 365.2587 දින  
  - චන්ද්‍ර වර්ෂය = 354.366 දින  
  - ≈ 11 දිනක අසමතුලිතතාවය → අවුරුදු 3කින් ≈ 1 මාසය වැඩියෙන්.  
- බ්‍රහ්මසිද්ධාන්තය: “චෛත්‍රෙ මාසි ජගද් බ්‍රහ්මා…” යන වාක්‍යයෙන් පෙන්වන්නේ පුරපසළොස්වක මූලික ව්‍යවහාරය.  
- ඉන්දීය ගණිත–ආගමික න්‍යාය: 5 සෞර වර්ෂයකදී ≈ 62 චන්ද්‍රමාස → අධිමාසය 2ක් (ඉන්දීය යුග නියමය).  

---

📖 නරසිම්හ රාවෝගේ විශ්ලේෂණය
- ඔහුගේ විග්‍රහය අනුව අධිමාසය = “අසංක්‍රාන්ති මාසය”.  
- එනම්, එක් චන්ද්‍රමාසය තුළ Surya Sankranti නොවූ විට → අධිමාසය.  
- ගණිතමය නියමය: ≈ අවුරුදු 32.5කින් 11 වරක් අධිමාසය පැමිණේ.  
- මෙය Metonic cycle (19 years) හා සම්බන්ධ කරයි.  

---

📖 සංජේරාත්ගේ විශ්ලේෂණය
- සංජේරාත්ගේ විග්‍රහය අනුව:  
  - අධිමාසය ≈ අවුරුදු 2–3කට එක් වරක් පැමිණේ.  
  - අධිමාසය = Surya Sankranti නොවූ Lunar Month.  
  - ආගමික වශයෙන් පූර්ණිමාන්ත ක්‍රමය උචිතය, නමුත් ගණිතමය වශයෙන් අමාන්ත ක්‍රමය ද භාවිතා වේ.  
  - මෙය වෙසක් පොහොය වැනි උත්සව සමග ගැටුම් ඇති කරන බව ඔහු අවධාරණය කරයි.  

මේ සමස්ථ කරුණු සැලකීමේදී භාවිතය, සංස්කෘතිය, සහ නියමයන් ක්‍රියාත්මක කළ යුත්තේ ගැටුම් නිරාකරණය සඳහා බලපාන ඒකාබද්ධ ප්‍රවේශයක් මගින් බව පැහැදිළි කළ යුතුය.
©M. M. Rohana Wasantha

Popular Posts

KENDARA SINHALEN - කේන්දර සිංහලෙන්